Przejdź do głównego menu Przejdź do sekcji głównej Przejdź do stopki

Rozprawy

Tom 25 Nr 4 (2021): Archeologie kulturoznawstwa

Stanisława Brzozowskiego „ogrom pracy kulturoznawczej” jako inspiracja dla badań programów kulturowych

  • Tomasz Majewski
DOI
https://doi.org/10.19195/0860-6668.25.4.3
Przesłane
19 kwietnia 2022
Opublikowane
19-04-2022

Abstrakt

Słowo „kulturoznawczy” po raz pierwszy w języku polskim zostało użyte przez krytyka Stanisława Baczyńskiego, który w szkicu „Sumienie intelektu polskiego” z 1923 roku zastosował określenia „praca kulturoznawcza” dla scharakteryzowania efektu oddziaływania tekstów Stanisława Brzozowskiego. Wskazana semantyka tego, co kulturoznawcze, poprzedzająca o kilka dekad kształtowanie się kulturoznawstwa jako dyscypliny naukowej w latach siedemdziesiątych XX wieku, odnosiła się do związku między krytyką zastanych ujęć kultury a przemianami samowiedzy uczestników kultury, zachęcanych do przyjęcia wobec niej postawy czynnej, twórczej. Semantyka ta implikuje świadome ustosunkowanie się do wartości i norm określających pozycje różnych aktorów na scenie kultury; implikuje ujmowanie zjawisk kultury z punktu widzenia potencjalnej, projektowanej dopiero podmiotowej praktyki. W drugiej części tekstu stawiając pytanie o to, czym jest i czym może być „wiedza kulturoznawcza”, autor proponuje własne, aktualizujące odczytanie koncepcji Brzozowskiego dotyczącej relacji między nową praxis kulturotwórczą a determinantami zastanego układu kulturowego.